ARICAK İLÇEMİZ Hakkında Bilgiler  

Kaynak : Valilik 98 Yıllığı ve diğer basılı kaynaklar kullanılmıştır...

İlçenin tarihçesi konusunda kesin bilgiler olmamakla beraber, Arıcaklıların el yazması Arapça bir secerede Kerbela olayından sonra buraya gelip yerleşen Mustafa ÇELEBİ ‘nin çocuklarıdır.

Tarih :

Bu olaylar bize ana yerleşim yeri Arıcak’ın Çaldıran savaşından sonra temelinin atıldığını göstermektedir. Arıcak bu tarihe kadar Mirvan diye anılmaktadır. Mirvan zazaca (Miyanrüyan) iki nehir arası, Osmanlıca ( Mayrı ) su yolu , Arapça ( Meravin ) su kanalı veya yöreye ilk gelen kadına atfen ( Berivan ) olarak verildiği ve zamanla Mirvan ‘a dönüştüğü ileri sürülmektedir. Osmanlıların egemenliğine girince Karabegan ( Karabegler ) olarak anılmaya başlanmıştır. 1960 yılından sonra da Arıcak olarak değiştirilmiş ve halen aynı isimle bilinmektedir. 1972 yılında Merkez Arıcak köyü olmak üzere Saman ve Gümüşyaka köyleri ile birleştirilerek Belediye teşkilatı kurulmuştur. 3392 Sayılı Kanunla da 19.06.1987 tarihinde ilçe olmuştur.

İlçemizde tarihi ve belgeli turistik bir yer olmamakla beraber Dicle Nehrinin kaynağını oluşturan Mirvan çayının ilçe merkezinden geçiyor olması ilçenin dört bir yanının çeşitli ve yüksek ağaçlarla kapalı , doğal bir şemsiye görünümünde bulunması ve İlçenin her tarafından akan berrak ve soğuk sularıyla İlçemiz özellikle Mayıs ve Eylül ayları arasında 5 ay süreyle bir doğa harikası görünümündedir. İlçemizin Erimli kasabasında doğa harikası bir şelale bulunmaktadır.

KÜLTÜR :

Arıcak, Elazığ’ın bir ilçesi olmasına rağmen Elazığ ( Harput ) kültür çevresinden az etkilenmiştir. Daha çok kendi coğrafyasına has bir takım kültürel özellikler arz eder. Bunun sebebi ise Elazığ’la arasındaki ulaşımı zorlaştıran dağlık bir yapıya sahip 124 Km.lik uzun mesafedir.

Bununla birlikte temel kültürel espri aynıdır. Ancak coğrafi konumu itibariyle komşu iller olan Diyarbakır ve Bingöl’ün kültürel yapısından da etkilenmiştir. Mesela Elazığ oyun havalarından çayda-çıra Arıcak’ta kına gecelerinin temel oyunudur. Bunun yanında Bingöl’ün kartal-kaya , Diyarbakır’ın üç adım ve halay gibi folklorik oyunlar Arıcak’ taki düğünlerde en fazla oynanan halk oyunlarıdır. Arıcak’ta evlenme yaşı 17-18 dir. Eskiden çok yaygın olan başlık parasında son zamanlarda azalma görülmüş ve başlık parası olarak alınan paranın tümü kız babası tarafından kıza (geline) çeyiz olarak kullanılmaktadır. Altın ve çeyiz sandığı ilçemizdeki evliliklerde ön şart olup her çeyiz sandığında muhakkak çakma ve iğne oyalı yazmalar bulunur. İlçemizde kız isteme şu şekilde olur ; Erkek tarafı bir kıza talip olunca, erkekle kız bir takım bahanelerle birbirlerine gösterilir. Kız ve erkek birbirlerini beğendikten sonra erkeğin anne ve babası kız evine giderek kıza talip olduklarını söylerler.

Kız tarafı evet dedikten sonra kendi şartlarını sunar ve şartlarda anlaşmanın sağlanmasına müteakiben, kız tarafı erkek tarafına haber göndererek yemeğe davet eder. Erkek tarafı yakın akrabasından ve çevresinde hatırı sayılır ve sözü geçen insanları alarak kız tarafına gider. Yemek ve ikram faslından sonra kız resmen istenir ve oracıkta hemen nişan yapılır. Belli bir müddet sonra bu sefer erkek tarafı hazırlıkların yapar ve kız tarafını yemeğe davet eder. Bu sefer de kız tarafı yakın akrabalarından ve çevresinde sözü geçen kimseleri alarak erkek tarafının evine gelir.

Yapılan ikram ve yemeklerden sonra başlık parası için pazarlık başlar. Aslında başlık parası daha önce belirlenmiştir. Ancak , gelen davetlilerin hatırına binaen daha önce belirlenen başlık parasından belli bir kısmı kız tarafınca bağışlanır ve üzerinde mutabık kalınan miktar kız tarafına nakden ödendikten sonra düğün günü belirlenir. Her iki taraf düğün gününe kadar tüm hazırlıklarını tamamlayarak günün şartlarına , erkek tarafının maddi durumuna , örf ve adetlere göre düğün yapılır. Kültürün en önemli özelliği bilindiği üzere dildir. Arıcak dil farklılığı ile harput kültür çevresinden ayrılır. Halk Türkçe’nin yanında yoğun bir şekilde Zazaca’da konuşmaktadır.

İlçemizde yöreye has maniler,ninniler,efsaneler,masallar,hikayeler, türküler vs. gibi özellikler yoktur. Yine ilçemizde tarihi eser sayılacak han , hamam , cami , medrese vb. yapılar yoktur.

Coğrafya :

İlçemiz Doğu Anadolu Bölgesinin Güneyinde Doğu Anadolu ile Güney Doğu Anadolu Bölgesinin geçiş bölgesinde yer almaktadır. İlçe genel olarak dağlık, meşelik,çalılıktır ve dağlıktır. Engebeli bir arazi yapısına sahip olan ilçemiz Güneydoğu Torosların uzantılarından biri olan Ak dağların eteğinde yer almaktadır. İlçenin deniz seviyesinden yüksekliği ( rakım ) 1.100M. dir. İlçemizde karasal iklim hakimdir. Yazları sıcak ve kurak , kışları soğuk ve yağışlıdır. İlçemizin kuzeyinde Ak Dağlar ve Palu İlçesi, güneyinde İnceburun Dağları ile Hani ve Dicle İlçeleri, doğusunda Selvi Dağları ile Genç İlçesi, Batısında ise Alacakaya İlçesi ile çevrilidir. Ak Dağların ilçemizin mülki sınırları içerisinde kalan Ziyarasipi ve Hacı Ali Dağının rakımı 2517M. yüksekliğinde olup , İlimizin en yüksek dağı sayılan Hasan dağından 399 M. daha yüksektir. İlçemiz sınırları içerisinde Dicle Nehrinin ana kollarından sayılan Berkilin ve Mirvan Çayları ile birlikte pek çok küçük akarsu kolları geçmektedir. Güney Doğu Anadolu Bölgesine de sınır olması nedeniyle kıyı şeridinde yazları daha da sıcak ve kurak , kışları ılık ve yağışlı geçmektedir. İlçemizin 257 Km² olan yüzölçümünün % 4 çayır ve mera , % 56 bozuk baltalık orman , % 9.5‘i ekilebilir alan, % 30’ da dağlık alanlardır ki , daha ziyade taş ve kullanılmaz toprak parçasıdır.

Tarım :

İlçemizin başlıca gelir kaynaklarından birisi hayvancılık olmasına rağmen , hayvancılık faaliyetlerinin oluşturduğu ekonomik yaşam Pazar yönelik olmayıp, aile ekonomisi şeklindedir. İklim yönünden hayvancılığa müsait olan ilçemizde halkın fakir oluşu ekonomik bir hayvancılık yapmasına müsait değildir. Son zamanlarda bazı hayvan ırklarının iyileştirilmesi, yeni geçim kaynakları olarak arı kovanları dağıtımı gibi çalışmalar yapılmaktadır. Özellikle OR-KÖY projesi ile 1989 yılında toplam 71 çiftçiye 39 ünite arıcılık, 17 ünite süt inekçiliği ve 15 aileye koyunculuk üniteleri dağıtılarak hayvancılığın ıslahı ve geliştirilmesi cihetine gidilmiştir. Bununla beraber 1997 yılında Vakıftan 110 aileye 550 adet arı kovanı dağıtılmış ve ilçede arıcılığın geliştirilmesine büyük katkı sağlanmıştır. İlçemizin arazi yapısı ve varlığı itibariyle engebeli , taşlık ve dağlıktır. Böyle bir topoğrafik yapıya sahip ve ortalama 1.100 M. rakımı ile ilçenin geçim kaynağı tarım ve hayvancılığa dayanır. Vatandaşın dededen kalma iptidai usullerle tarım faaliyetlerinin yerini kısmen de olsa makineleşme almaktadır. Bununla beraber suni gübre kullanımı oldukça yoğundur.

Sanayi :

İlçemizde herhangi bir sanayi kuruluşu ve tesisi yoktur. Ancak yöre ihtiyaçlarına münhasır bir kaç tane elektrik ile çalışan değirmen ve bir kaç hızardan başka hiç bir atölye veya işyeri yoktur.

Ulaşım :

İlçemiz Devlet Karayolları , Palu İlçesi üzerinden Elazığ bağlantılı olup Arıcak-Palu ilçesi arası 45 Km.lik yolun 25 Km.lik bölümü stabilize yoldur. Ne varki bu kısmın çoğunda alt yapıları da henüz yapılmamıştır. Yolun 20 Km.lik bölümü ise 1995-1996 yılları içerisinde asfaltlanmıştır. Ancak, Karayolları yetkilileri tarafından yapılan çalışmalar sonucunda ilçemiz karayolu güzergahı değiştirilmiş ve Gülüşkür Köprüsünden sapaklı Alacakaya üzerinden getirilmesi planlanan bu yeni yol güzergahının tüm etüt-proje çalışmaları tamamlanmış durumdadır. Köylerimizde sadece Çavuşdere ve bağlısı Geznik mezrasının yolu olmayıp diğer tüm köy ve mezralarımızın yolları mevcuttur. Mevcut köy yollarının toplam uzunluğu 114 Km. olup, durumları şöyledir. İlçemizde telefonsuz köy yoktur. 1992 yılı sonlarına doğru 5 adet mezramıza da telefon çekilerek telefonsuz mezramız kalmamıştır. İlçemiz genelinde toplam 5 adet telefon santralı ve santrallara bağlı 8 adet acenta mevcuttur. Merkez şubede 352 hat kapasiteli Dicle tipi 1 otomatik Santral, Erimli şubesinde de 250 hat kapasiteli Elif-1 tipi bir otomatik santral , küplüce köyünde de 266 hat kapasiteli Simko marka santral mevcuttur. İlçemiz Üçocak ve Kambertepe köylerinde birer tane Elif-1 tipi 254 hat kapasiteli telefon santralları kurulmuştur. İlçemiz 1997 yılına kadar Arıcak köyü iken, 1972 yılında Arıcak’ a 6 Km. uzaklıktaki Saman Köyü ve 2 Km. uzaklıktaki Gümüşyaka Köylerinin birleştirilmesi ile merkezi Arıcak olmak üzere Arıcak Belediyesi kurulmuştur. Palu’ ya bağlı nahiye iken 19.06.1987 tarih ve 3392 sayılı kanunla da ilçe olmuştur.

Elazığ’a Palu ilçesi üzerinden 124 Km. olup, yolunun 25Km.’ lik kısmı stabilizedir. İlçemize bağlı 11 köy ve 3 belediye vardır. Bunlardan Bükardi ve Üçocak Belediyeleri Yeni kurulmuş olup, 27 Mart 1994 tarihinde yapılan Mahalli İdareler Seçimlerinden sonra teşkilatlarının kurulmasına başlanmıştır. Merkez Belediye sınırları içerisinde 6, Erimli,Bükardi ve Üçocak Belediyeleri sınırları içinde 5’ er tane olmak üzere toplam 21 mahalle vardır. Köylerimiz genel olarak dağınık bir görünüm arz etmektedir. Ulaşım zor sağlanmaktadır. İlçemizde henüz Askerlik Şubesi, Kadastro ve Emniyet Teşkilatı kurulmadığından bu teşkilatlarla ilgili hizmetler 45 Km. uzaklıktaki eskiden bağlı olduğumuz Palu İlçesinde yürütülmekte ve bu ilçeye olan bağımlılık devam etmektedir. Bu dairelerin ilçemizde bir an önce teşkilatlarının kurulması önem arz etmektedir.

Daha Fazla bilgi için Aricak İlçesi Resmi Web Sitesi : www.aricak.gov.tr

AğınAlacakayaArıcakBaskilKarakoçanKebanKovancılar
MadenPaluSivrice İlçeler Ana Sayfa Başa Dön