Elazığ, türkü, mani ve hoyratları ile sadece yöresel müziğe değil Türk halk müziğine de önemli ölçüde kaynak olmuştur. Gönüllerde aşk, şevk, heyecan duyguları yaşatan; beyinlere birlik ve kardeşlik aşılayan Elazığ maya, türkü ve hoyratlarını; Elazığ musikisinden ve yöre halk oyunlarından ayrı düşünmek mümkün değildir. Bu zengin edebiyat ürünleri bazen bir aşk hikayesini çağrıştırır, bazen de hareketle özdeşleşir ve halk oyunları olarak karşımıza çıkar.

İşte Yemen Türküsü...

Halk musikisinin beşigi, Harput' tur. Harput ve çevresinde, Anadolu’nun hiç bir bölgesinde olmayan, Orta Asya'dan gelme, en eski bestelere rastlandigi gibi; ayrica bir makam tertibi de vardir burda. Bu tertip, "Peşrev" den sonra, gazel (agir hava), arkasindan agir türküler, bu türkünün şevkiyle, arada söylenen yüksek hava, ve bu yüksek havanin ayagin- dan gelen oynak türküler, yerli deyimle "şikiltimlar" olmak üzere, bir düzene baglidir.

Yazının Devamını okumak için lütfen Tıklayınız...

Kaynak: HARPUT AHENGİ, Fikret MEMİŞOĞLU

FOKLOR ve HALK OYUNLARI

Türkiye'de sevilerek okunan Elazığ'a ait bazı türküler...

Yemen Türküsü,
Meteris'den ineydim,
Hayriye,
Kövenk,
Mamoş,
Mezire'den çıktım,
Saray Yolu,
Al Almayı,
Yoğurt Koydum Dolaba,
Dersim Dört Dağ İçinde,
Sinemde Bir Tutuşmuş,
Aş Yedim,
Bir Ah Çeksem,
Bir Şuh-i Sitemkar,
Yüksek Minare,
Göremedim Alemde,
Necibem,
Havuz Başının Gülleri,
Evleri Uçta Yarim,
Gelin Ağlar,
Harput'tan Aldım Bakır... ve daha yüzlercesi...

Hayatta Olmayan Kaynak Kişi ve Okuyucular

Güzel sedaları ile Harput semasını çınlatan ve bugün rahmetli olmuş değerli insanların, isimlerini olabildiğince genç kuşaklara tanıtmak bir vefa borcu olduğu kadar, önemli bir görevdir. Kuşaktan kuşağa bu isimlerin gitmeside önemlidir.

Derviş Hafız, Serkislinin İsmail, Hafız Kemal, Çorbacıoğlu Mustafa, Mahmut, Dolap Muhittin, Mesut Efendi, Hafız Nuri, Mehmet Akar, Kör Hafız, Kaleli Mustafa, Hafız Yusuf; oğulları Ömer, Derviş, Hafız Alaattin, Korukoplu Şevki Bey, Çeribaşızade Ali Bey, Parmaksızoğlu Efo, Debboya Muhittin, Küçükoğlu Hurşit, Selmanoğlugilin Nuri, Saraç Bilal'in kardeşi Salim, Feyzi Ethemoğlu İbrahim, Mustafa Çavuş, Palulu Recep, Mıkır ve oğlu, Hafız Osman Öge, Kövenkli Hafız Mustafa Demirci, Sıtkı İçmeli, Sabri Çavuş, Şıhhacılı İzzet, Refik İzdemir, Abbas Bakır.

Hayatta Olan Kaynak Kişi ve Okuyucular

Harput türkülerini en iyi bilen ve icra eden kaynak kişi özelliğine sahip son kuşak icracıların başında gelen gerçekten her birisi bir hazine kıymetinde olan Ahmet TASALI, Lokman TASALI, Enver DEMİRBAĞ, Paşa DEMİRBAĞ, Faik BUZ, Kemal YENİCELİ, Nihat KAZAZOĞLU, Hüseyin YETKİN, Mehmet PARLAKSU, ayrıca güzel okuyuculardan Hoğulu Çeketçi Salih, Pekinikli Mustafa Hulisi GÖKTÜRK'ü anmaktayız. Hafız Osman ÖGE, ve Kövenkli Hafız'ı dinleyen ve onların icralarını bilen Kemani Mustafa DÖNER, udi Hüseyin SEKÜ, Ferzan ALAGÖK, avukat Necati ÖZKAYA önemli icracı ve kaynak kişilerdir.

Genç Kuşak Okuyucular

Esat Kabaklı, Adnan Çilesiz, Zülfü Demirtaş, Hasan Öztürk, Ali Öner, İlhami Yağcı, A. Kadir Bay, Osman Bulut, Mustafa Aksu, Niyazi Atıcı.

Halay                     Çayda Çıra

Köy seyirlik oyunları, kırsal alanda çeşitlilik gösterir. Günlük hayattan kaynaklanan oyunların bir bölümü başka yörelerdekilere benzer. Deve ve Arap oyunu bunlardandır. Gülmece öğeleri ağırlıktadır. Yöreye özgü sudan geçirme, yazma, karanfil, köy ve şehir kızı lelişo, pisik gibi orta oyunlarıda vardır.

Bunun dışında çocuklar içinde çeşitli oyunlar bulunmaktadır.

VAKA TÜRKÜLERİ :

Harput, Yemen, Fide, Hafo, Nesibe, Hafız Nene-iri Güllü, Akif, Hayriye, Kogenk, Mamoş, Katip, Kurey Suyu, Al Alma, Fincanı Taştan Oyarlar, Emine, Hakkı türküleridir. 

Geniş Kaynak :
İshak SUNGUROĞLU'nun "Harput Yollarında cilt-3"   Fikret MEMİŞOĞLU'nun "Harput Halk Bilgileri" eserlerinde bulabilirsiniz.